این هفته دو خبر مهم مسیر صنعت خودروی جهان را تغییر داد. ایلان ماسک، مدیر شرکت تسلا اعلام کرد ساخت خودروی الکتریکی تولید انبوه تسلا مدل ۳، از فردا شروع می‌شود و از کمتر از یک ماه دیگر به مشتریان تحویل داده خواهد شد.

بعد از آن ولوو اعلام کرد ساخت خودرو با موتورهای درون‌سوز را از سال ۲۰۱۹ به طور کلی کنار خواهد گذاشت و تنها خودروهای هیبرید یا الکتریکی می‌سازد. ولوو که تحت مالکیت شرکت چینی جیلی است، اولین خودروساز جهان است که چنین تصمیمی گرفته است.

در حال حاضر کمتر از یک درصد خودروهای جهان الکتریکی است. این یعنی از بیش از یک میلیارد خودرو در جهان حدود دو میلیون دستگاه با قوای محرکه الکتریکی حرکت می‌کند.

اما محبوبیت این خودروها به سرعت در حال افزایش است. فروش خودروهای الکتریکی در سال گذشته میلادی ۴۲ درصد بیشتر شد که حدود هشت برابر رشد در کل بازار خودرو است. بلومبرگ پیش‌بینی می‌کند تا سال ۲۰۴۰ چهل و یک میلیون دستگاه خودروی الکتریکی در جهان باشد. پیش‌بینی شرکت نفتی بی‌پی از این هم بیشتر است. این شرکت قبلا پیش‌بینی می‌کرد تعداد خودروهای الکتریکی تا سال ۲۰۳۵ چهل و سه میلیون دستگاه باشد. اما به تازگی این رقم را به صد میلیون دستگاه افزایش داده است.

حذف یا کاهش زیاد سهم سوخت‌های فسیلی از صنعت خودرو اکنون کاملا پذیرفتنی است. اما در اینکه خودروها به سمت سوخت الکتریکی خواهند رفت یا سوخت هیدروژنی، هنوز تردید وجود دارد. مشکل سوخت هیدروژنی، هزینه تولید است و مشکل خودروهای الکتریکی، محدودیت‌های باتری‌ها است.

خودروهای الکتریکی با فن‌آوری موجود، نمی‌توانند بیشتر از سیصد کیلومتر با هر بار شارژ حرکت کنند. این مسافت برای رانندگان در بسیاری از کشورها، از جمله آمریکا، بسیار کم است.

مشکل دیگر خودروهای الکتریکی قیمت است. اگرچه سرمایه‌گذاری انبوه همه خودروسازان در فن‌آوری خودروهای الکتریکی احتمالا به کاهش قیمت می‌انجامد، اما هنوز فاصله با خودروهای دیزل و الکتریکی زیاد است.

نگاه منتقدان

منتقدان خودروهای الکتریکی می‌گویند، با وجود علاقه زیاد خودروسازان، هنوز زیرساخت‌ها برای تولید انبوه این خودروها آماده نیست و حتی شهرهای بزرگ هم برای شارژ باتری ماشین‌ها را در حجم انبوه امکان کافی ندارند. از طرف دیگر اگر قرار باشد این باتری‌ها با برقی شارژ شود که از نیروگاه‌های زغال سنگ تامین شده است، هیچ کمکی به محیط زیست نمی‌شود.

رنو-نیسان تاکنون موفق‌ترین خودروساز در عرضه ماشین‌های الکتریکی بوده است. این شرکت ۳۵۰ هزار خودروی الکتریکی فروخته است. مرسدس بنز به تازگی برند جدیدی برای خودروهای الکتریکی ایجاد کرده که محصولاتش از سال ۲۰۲۰ به بازار عرضه خواهد شد. فولکس‌واگن هم بعد از رسوایی تقلب در آزمایش آلایندگی موتورهای دیزل، در تلاش برای برگرداندن اعتبارش، به سمت ساخت خودروهای الکتریکی رفته‌ است. برنامه این کارخانه این است که تا سال ۲۰۲۵ یک میلیون خودروی الکتریکی در سال بسازد.

برنامه ولوو این است که تا سال یک میلیون خودروی الکتریکی و هیبرید الکتریکی در سال بفروشد. هاکان ساموئلسون، مدیر کارخانه دو سال پیش گفته بود خودروهای الکتریکی هنوز برای جانشینی خودروهای بنزینی و دیزلی آماده نیستند. اما حالا نظرش عوض شده است:

«به نظرم شرایط عوض شده است، و هرکس می‌تواند نظرش را تغییر دهد. ما نسبت به هزینه ساخت باتری و وضعیت زیرساخت‌ها برای شارژ خودروها بدبین بودیم.»

«وضعیت سریع‌تر از آنچه فکر می‌کردیم تغییر کرد. تقاضای مشتری‌ها بیشتر شد. هزینه ساخت باتری کم شده و در ایجاد زیرساخت‌ها هم جنب و جوشی به وجود آمده است.»